مقدمه:

مدیر عامل شرکت به عنوان نماینده شرکت به سبب وظیفه ای که دارد ممکن است مرتکب رفتارهایی شود که به موجب قوانین مسئولیت کیفری مدیرعامل را در پی داشته باشد.

مدیر به‌عنوان بالاترین مقام شرکت، وظایف اداره امور، اجرای اجرایی و حفاظت از اموال شرکت را بر عهده دارد. همین اختیارات باعث ایجاد قانون‌گذاری در آن، مسئولیت‌های کیفری خاص نیز برای مسئول در نظر گرفتن می‌شود. بنابراین، در بسیاری از موارد، حتی اگر به نمایندگی از شرکت عمل کند، شخصاً قابل تعقیب کیفری است

قانون گذار در ماده 258 لایحه اصلاح قسمتی از قانون تجارت مواردی از کارهایی که موجب مسئلیت کیفری میشود را تبین کرده است.

ماده 258 لایحه اصلاح قسمتی از قانون تجارت:

اشخاص زیر به حبس تادیبی از یک سال تا سه سال محکوم خواهند شد:

1 – رئیس و اعضاء هیات مدیره و مدیر عامل شرکت که بدون صورت دارایی و ترازنامه یا به استناد صورت دارایی و ترازنامه مزور منافع موهومی‌ را بین صاحبان سهام تقسیم کرده باشند.

2 – رئیس و اعضاء هیات مدیره و مدیر عامل شرکت که ترازنامه غیر واقع به منظور پنهان داشتن وضعیت واقعی شرکت به صاحبان سهام ارائه یا‌منتشر کرده باشند.

3 – رئیس و اعضاء هیات مدیره و مدیر عامل شرکت که اموال یا اعتبارات شرکت را برخلاف منافع شرکت برای مقاصد شخصی یا برای شرکت یا‌موسسه دیگری که خود به طور مستقیم یا غیر مستقیم در آن ذینفع می‌باشند مورد استفاده قرار دهند.

4 – رئیس و اعضاء هیات مدیره و مدیر عامل شرکت که با سوء نیت از اختیارات خود بر خلاف منافع شرکت برای مقاصد شخصی یا به خاطر‌شرکت یا موسسه دیگری که خود به طور مستقیم یا غیر مستقیم در آن ذینفع می‌باشند استفاده کنند.

قوانین خاص تجاری و مالی

موارد مهم:

• ماده 243 الی 248 قانون لایحه اصلاح قسمتی از قانون تجارت (مسئولیت مسئول در حدود وظایف)

• قانون مالیات‌ها (مسئولیت اظهارنامه و پرداخت مالیات)

• قانون کار (مسئول ایمنی کار)

• بازار قانون بهادار (تخلفات بورسی)

در این قوانین، مدیر صریحاً طرف مسئولیت کیفری قرار گرفته است.

برای مشاوره تخصصی تماس بگیرید

مصادیق مهم مسئولیت کیفری سیستم

۱. ارائه اطلاعات یا گزارش های خلاف واقع

– جعل در صورت‌های مالی
– پنهانکاری در گزارش به بورس یا سازمان مالی

۲. خیانت در امانت

وقتی پادشاه:

• اموال شرکت را به نفع خود منتقل کند

• اختیاراتش را محقق مصلحت شرکت به کار برد
  جرم خیانت در امانت می‌شود.

۳.جعل و استفاده از سند مجعول

مدیرعامل ممکن است برای پیشبر اهداف شرکت یا پنهان کردن تخلفات، اقدام به جعل اسناد و امضاها بکند.

طبق مواد 523 الی 542 قانون مجازات اسلامی این رفتار جرم است و موجب مسیولیت کیفری می شود.

۴. مالیات های مالیاتی

طبق قانون مالیات های مستقیم، درصورت

-عدم ارایه اظهارنامه

-کتمان درآمد

-ارایه ترازنامه خلاف واقع

مدیرعامل در کنار شرکت مسئولیت کیفری دارد و قابل تعقیب است.

۵. مسئولیت کیفری حوادث کارگاهی

مدیر عامل مسئول رعایت نکات ایمنی در محیط کار است. اگر بر اثر سهل انگاری او حادثه منجر به فوت یا صدمه اتفاق بیفتد، طبق ماده 95 قانون کار قتل یا صدمات غیرعمدی ناشی از قصور تلقی می شود.

۶. جرایم زیست‌محیطی و بهداشتی

اگر شرکت باعث ایجاد تغییر یا تخریب محیط زیست شود در بسیاری از موارد مسئول کیفری مدیرعامل است.

۷. رفتارات بورسی و مالی

در شرکت های پذیرفته شده در بورس، اعتبار در برابر:

• افشای اطلاعات نادرست

• ظهر متقلبانه

• قیمت

مسئولیت کیفری مستقیم دارد.